Eliud Kipchoge – jak wyglądała droga do rekordu świata? W jakim tempie Eliud biegał maratony?

Eliud Kipchoge nazywany przez wielu również „filozofem”, jest bez wątpienia najlepszym maratończykiem wszech czasów. W niedzielny poranek w Berlinie potwierdził, że mając 37 lat, wciąż jest w doskonałej formie. Wynikiem 2:01:09 poprawił swój własny rekord świata. Wcześniejszy również uzyskał na berlińskiej trasie w 2018 r. – 2:01:39. Początkowo wydawało się, że może nawet uda powalczyć się o rezultat w okolicach 2h.

Miedzyczasy Eliuda Kipchoge z rekordowego biegu

• 5km: 14:14 (tempo 2:50 min/km)
• 10km: 28:23 (tempo 2:50 min/km)
• 15km: 42:33 (tempo 2:50 min/km)
• Półmaraton: 59:51 (tempo 2:50 min/km)
• 25km: 1:11:08 (tempo 2:50 min/km)
• 30km: 1:25:40 (tempo 2:51 min/km)
• 35km: 1:40:10 (tempo 2:51 min/km)
• 40km: 1:54:53 (tempo 2:52 min/km)
• Meta: 2:01:09 (tempo 2:52 min/km)

Eliud od 2013 r. na 17 startów odniósł tylko dwie porażki. W Berlinie w 2013 r. zajął drugie miejsce, triumfował tam o 2 lata starszy jego rodak Wilson Kipsang, który wynikiem 2:03:23 ustanowił ówczesny rekord świata. Był to jednak pierwszy rok startów Eliud'a na królewskim dystansie, a drugi maraton w życiu. Zadebiutował wiosną 2013 r. w Hamburgu, a wynikiem 2:05:30 ustanowił nowy rekord trasy. 28- letni wówczas zawodnik na mecie wspomniał do dziennikarzy – "Obiecałem rekord trasy i to zrobiłem."

Od zawsze sumiennie starał się dążyć do stawianych przed sobą celów, skupiając się na nich pojedynczo – po kolei. Przez lata ciężkiej pracy, dzięki samozaparciu osiągnął najwięcej w historii. Kilkukrotnie zwyciężał w World Marathon Majors, także jako pierwszy człowiek złamał barierę 2 h w maratonie podczas projektu INEOS1:59 w 2019 r. (uzyskał wynik 1:59:40), wcześniej w 2017 r. na torze Monza podczas specjalnego eventu marki Nike Breaking2 zbliżył się, uzyskał wynik 2:00:25. Obie imprezy nie spełniały wymogów uprawniających o zatwierdzenia wyników jako oficjalne rekordy, ale nie taki miały cel. Chodziło o sprawdzenie granic ludzkich możliwości przy zapewnieniu odpowiednich warunków startowych. 

Drugą porażkę zanotował w 2020 r. podczas maratonu w Londynie, gdzie niespodziewanie zajął dopiero 8. miejsce.

W jakim tempie Eliud Kipchoge biega maraton?

Jest milionerem, ceni jednak proste życie, zgodnie ze swoją zasadą: „W życiu chodzi o to, by być szczęśliwym. Wierzę w spokojne, proste życie. Żyjesz prosto, ciężko trenujesz i żyjesz uczciwie. Wtedy jesteś wolny”.

Mógłby mieć spersonalizowane warunki treningowe, a wybierał Global Sports Communications (GSC), mieszczący nawet 30 sportowców naraz. Poza treningami wypełnia jak wszyscy przydzielone obowiązki, w tym m.in. czyszczenie toalet. Jest jednym z najmocniejszych zawodników grupy NN Running, powstałej w 2017 r. i zrzeszającej najlepszych zawodników na świecie.

Jak zaczynał Eliud Kipchoge?

Mistrz Olimpijski Kipchoge urodził się w 1984 r. w Kenii. Był najmłodszym z dzieci w rodzinie. Otrzymał jedno z popularnych imion w Kenii Eliud, które wywodzi się z greckiej formy hebrajskiego imienia oznaczającego „Mój Bóg jest dostojeństwem”. Jak niemal wszyscy z lokalnej społeczności ok. 3 km drogę do szkoły przemierzał najczęściej w biegu, czasem nawet drwa razy dziennie. Biegać na poważniej zaczął znacznie później, zainspirowany osiągnięciami lokalnego biegacza.

Jak przyznał w rozmowie dla World Atletics  (gdy to wspominał wówczas organizacja działała jeszcze pod nazwą IAAF) – „Zacząłem biegać, ponieważ mój sąsiad, Patrick Sang [wicemistrz olimpijski z 1992 roku i mistrz świata z 1991 i 1993 roku], był sportowcem i chciałem być taki jak on. Patrick pochodził z tej samej wioski, co ja, a moja matka była jego nauczycielką. Zainspirował mnie jego sukces. Przygotowując się do mistrzostw Kenii, napisałem list do Patricka, pytając, czy mógłby rozpisać dla mnie program treningowy. Zrobił to, nie znając mnie tak dobrze i właśnie wtedy zaczęła się moja podróż biegowa. Dzisiaj Patrick wciąż jest moim trenerem – choć obecnie jest znacznie więcej niż trenerem lekkoatletyki. Jest także trenerem życia i trenerem biznesu, co odróżnia go od innych trenerów.”

Kipchoge, jak przyznawał, wcześniej biegał niedbale, a szybko okazało się, że ma predyspozycje do sportu. W 2001 r. zajął drugie miejsce w lokalnym biegu przełajowym, rok później triumfował w eliminacjach juniorów uprawniających do reprezentowania kraju na Mistrzostwach Świata w 2002 r. w Dublinie. Niestety z powodu choroby nie był w pełni sił, choć miał większe ambicje, na międzynarodowej imprezie ostatecznie zajął dopiero 5. miejsce. W tym samym roku okazał się również najlepszy na krajowych mistrzostwach juniorów na dystansie 5000 m – 13:32.7. Po biegu zachorował poważniej, na malarię, przez to nie pojechał na Mistrzostwa Świata Juniorów organizowane na Jamajce.

Na sukcesy przyszedł jednak odpowiedni czas. Już w kolejnym roku został mistrzem świata juniorów w biegach przełajowych. Sprawił również niespodziankę na Mistrzostwach Świata w Paryżu, gdzie zwyciężył na dystansie 5000 m z wynikiem – 12:52,79. Na bieżni odnosił sukcesy, ale podczas najważniejszych zmagań Igrzysk Olimpijskich, brakowało mu najważniejszego, złotego krążka. W 2004 r. zdobył brązowy medal, przegrywając z innymi wybitnymi, bardziej doświadczonymi biegaczami: Hicham'em El Guerrouj i Kenenisą Bekele. W 2008 r. sięgnął po srebro, przegrywając ponownie z reprezentantem Etiopii Kenenisą Bekele. Po nieobecności na Igrzyskach w 2012 r., upragnione złoto wywalczył w 2016 r. na dystansie maratońskim, który stał się jego specjalnością. W ubiegłym roku w Tokio podczas przełożonych Igrzysk Olimpisjkich wywalczył drugi złoty medal na tym dystansie.

W przygotowaniach ceni pracę zespołową, która jest często podstawą treningów w Kenii. Jak podkreślał w licznych wywiadach, w trakcie sesji treningowych nie ma znaczenia, kto ma ile medali, wszyscy są równi. Eliud gotowy jest też na spore wyrzeczenia, z rodziną, trójką swoich dzieci widywać się może tylko w weekendy. Wie jednak, o co walczy, a sport jest jednocześnie jego ogromną pasją, pieniądze nie grają najistotniejszej roli. Pilnie wypełnia polecenia trenera.

Podczas swojego przemówienia na Oxford Union w 2018 r. zaznaczał jak ważna jest samodyscyplina, która jest jednym z kluczy do sukcesu, obok m.in. konsekwencji w działaniu i pozytywnym myśleniu. To pozwala mu się uporać również tęsknotą za dziećmi – „Tylko zdyscyplinowani są wolni w życiu. Jeśli nie jesteś zdyscyplinowany, jesteś niewolnikiem swoich nastrojów. Jesteś niewolnikiem swoich pasji. To jest fakt.". Dodając jednocześnie w wątku pracy zespołowej - "Jestem tu dzięki pracy zespołowej. Jestem tutaj, ponieważ sport jest wspólnym interesem.

Praca zespołowa bardzo pomaga." Od zawsze był miłośnikiem książek, często psychologicznych i filozoficznych, być może to kwestia, że jego mama była wspomnianą nauczycielką. Sam zresztą w ośrodku zaproponował biblioteczkę, którą nazwą Sandy Bodecker, na cześć jednego z najbardziej wpływowych pracowników marki Nike, pomysłodawcy pierwszej próby łamania 2h w maratonie, choć do pełnego sukcesu zabrakło niewiele. Kipchoge sam wierzy mocno, że nie ma ograniczeń. Pokazał to podczas INEOS1:59.

Jak zmieniał się rekord świata w maratonie?

Sprawdź buty startowe

Pościg za maratońskimi rekordami trwa. Wynik poniżej 2:04 jeszcze w 2008 r. wydawał się być szaleństwem, a do dziś lepsze rezultaty uzyskało ponad 20 zawodników. Bariery czasowe stawiane były od zawsze na każdym z dystansów, a ludziom za każdym razem wydawały się niemożliwe. Wystarczy popatrzeć na rok 1908, gdy Johhny Hayes podczas Igrzysk Olimpijskich w Londynie uzyskał 2:55:18. Był pierwszym, który pobiegł maraton poniżej 3 godzin, a dziś taki rezultat osiągają amatorzy.

17 lat później również Amerykanin Albert Michelsen był pierwszym, który złamał barierę 2:30. Inauguracyjny bieg Port Chester Marathon zakończył z wynikiem 2:29:01. Na pokonanie kolejnej bariery czekano do 1953 r., gdy Jim Peters z Wielkiej Brytanii zakończył Polytechnic Marathon z rezultatem 2:18:40.2. Kolejna znacząca bariera padła w 1967 r. Tym razem pokonana przez reprezentanta Australii, Derek'a Clayton'a, który w Fukuoka Marathon uzyskał 2:09:36.4. Do dziś lepszy wynik, od tego rekordowego jak na tamte czasu biegu, uzyskało nieco ponad 1000 zawodników! Co prawda z Polski lepiej pobiegli dotychczas tylko Henryk Szost (2:07:39) i Grzegorz Gajdus (2:09:23).

Ostatnie lata to również spory progres sprzętowy, który jak wiadomo sam nie biega, ale jest elementem dopełniającym walkę o rekord. Efektem jest rosnąca popularyzacja butów wykorzystujących płytkę karbonową. Czy to działa? Więcej o tym w materiale: Buty do biegania z płytką karbonową. W czym tkwi ich fenomen? Sprawdź aktualne TOP modele do szybkiego biegania!

Buty Nike Air Zoom Alphafly NEXT% 2 w których Eliud Kipchoge poprawił rekord świata
 

Sprawdź Nike Alphafly Next% 2

Wracając do rekordów, można wysnuć, nie powinno się pytać, czy a kiedy i kto oficjalnie złamanie barierę 2h, bo jeśli nie Eliud Kipchoge, choć bez wątpienia wciąż jest faworytem a podczas specjalnego wydarzenia INEOS1:59 w Wiedniu pokazał, że jest to możliwe (z kolei w Berlinie udowodnił, że wciąż jest w formie), to do światowej czołówki przedzierają się i młodsze pokolenia.

W gronie najlepszych biegaczy jest o 8 lat młodszy od Eliud'a Mosinet Geremew. Zadebiutował na dystansie maratońskim w Berlin Marathon w 2017 r. - 2:06:12, w tym samym roku poprawił swój rekord życiowy do 2:02:55, kończąc London Marathon tylko 18 sekund za rekordzistą świata. Z kolei w 2019 r. w Londynie uzyskał 2:02:55. Jeszcze młodszy (rocznik 1994) jest Birhanu Legese, który w 2019 r. pobiegł 2:02:48, choć ostatnie 2 lata ma mniej udane.